Proverbs 4

KJV

1  Hear,⁸⁰⁸⁵ ye children,¹¹²¹ the instruction⁴¹⁴⁸ of a father,¹ and attend⁷¹⁸¹ to know³⁰⁴⁵ understanding.⁹⁹⁸

2  For³⁵⁸⁸ I give⁵⁴¹⁴ you good²⁸⁹⁶ doctrine,³⁹⁴⁸ forsake⁵⁸⁰⁰ ye not⁴⁰⁸ my law.⁸⁴⁵¹

3  For³⁵⁸⁸ I was¹⁹⁶¹ my father's¹ son,¹¹²¹ tender⁷³⁹⁰ and only³¹⁷³ beloved in the sight⁶⁴⁴⁰ of my mother.⁵¹⁷

4  He taught³³⁸⁴ me also, and said⁵⁵⁹ unto me, Let thine heart³⁸²⁰ retain⁸⁵⁵¹ my words:¹⁶⁹⁷ keep⁸¹⁰⁴ my commandments,⁴⁶⁸⁷ and live.²⁴²¹

5  Get⁷⁰⁶⁹ wisdom,²⁴⁵¹ get⁷⁰⁶⁹ understanding:⁹⁹⁸ forget⁷⁹¹¹ it not;⁴⁰⁸ neither⁴⁰⁸ decline⁵¹⁸⁶ from the words^{4480 561} of my mouth.⁶³¹⁰

6  Forsake⁵⁸⁰⁰ her not,⁴⁰⁸ and she shall preserve⁸¹⁰⁴ thee: love¹⁵⁷ her, and she shall keep⁵³⁴¹ thee.

7  Wisdom²⁴⁵¹ is the principal thing;⁷²²⁵ therefore get⁷⁰⁶⁹ wisdom:²⁴⁵¹ and with all³⁶⁰⁵ thy getting⁷⁰⁷⁵ get⁷⁰⁶⁹ understanding.⁹⁹⁸

8  Exalt⁵⁵⁴⁹ her, and she shall promote⁷³¹¹ thee: she shall bring thee to honor,³⁵¹³ when³⁵⁸⁸ thou dost embrace²²⁶³ her.

9  She shall give⁵⁴¹⁴ to thine head⁷²¹⁸ an ornament³⁸⁸⁰ of grace:²⁵⁸⁰ a crown⁵⁸⁵⁰ of glory⁸⁵⁹⁷ shall she deliver⁴⁰⁴² to thee.

10  Hear,⁸⁰⁸⁵ O my son,¹¹²¹ and receive³⁹⁴⁷ my sayings;⁵⁶¹ and the years⁸¹⁴¹ of thy life²⁴¹⁶ shall be many.⁷²³⁵

11  I have taught³³⁸⁴ thee in the way¹⁸⁷⁰ of wisdom;²⁴⁵¹ I have led¹⁸⁶⁹ thee in right³⁴⁷⁶ paths.⁴⁵⁷⁰

12  When thou goest,¹⁹⁸⁰ thy steps⁶⁸⁰⁶ shall not³⁸⁰⁸ be straitened;³³³⁴ and when⁵¹⁸ thou runnest,⁷³²³ thou shalt not³⁸⁰⁸ stumble.³⁷⁸²

13  Take fast hold²³⁸⁸ of instruction;⁴¹⁴⁸ let her not⁴⁰⁸ go:⁷⁵⁰³ keep⁵³⁴¹ her; for³⁵⁸⁸ she¹⁹³¹ is thy life.²⁴¹⁶

14  Enter⁹³⁵ not⁴⁰⁸ into the path⁷³⁴ of the wicked,⁷⁵⁶³ and go⁸³³ not⁴⁰⁸ in the way¹⁸⁷⁰ of evil⁷⁴⁵¹ men.

15  Avoid⁶⁵⁴⁴ it, pass⁵⁶⁷⁴ not⁴⁰⁸ by it, turn⁷⁸⁴⁷ from^{4480 5921} it, and pass away.⁵⁶⁷⁴

16  For³⁵⁸⁸ they sleep³⁴⁶² not,³⁸⁰⁸ except^{518 3808} they have done mischief;⁷⁴⁸⁹ and their sleep⁸¹⁴² is taken away,¹⁴⁹⁷ unless^{518 3808} they cause some to fall.³⁷⁸²

17  For³⁵⁸⁸ they eat³⁸⁹⁸ the bread³⁸⁹⁹ of wickedness,⁷⁵⁶² and drink⁸³⁵⁴ the wine³¹⁹⁶ of violence.²⁵⁵⁵

18  But the path⁷³⁴ of the just⁶⁶⁶² is as the shining⁵⁰⁵¹ light,²¹⁶ that shineth²¹⁵ more and more¹⁹⁸⁰ unto⁵⁷⁰⁴ the perfect³⁵⁵⁹ day.³¹¹⁷

19  The way¹⁸⁷⁰ of the wicked⁷⁵⁶³ is as darkness:⁶⁵³ they know³⁰⁴⁵ not³⁸⁰⁸ at what⁴¹⁰⁰ they stumble.³⁷⁸²

20  My son,¹¹²¹ attend⁷¹⁸¹ to my words;¹⁶⁹⁷ incline⁵¹⁸⁶ thine ear²⁴¹ unto my sayings.⁵⁶¹

21  Let them not⁴⁰⁸ depart³⁸⁶⁸ from thine eyes;^{4480 5869} keep⁸¹⁰⁴ them in the midst⁸⁴³² of thine heart.³⁸²⁴

22  For³⁵⁸⁸ they¹⁹⁹² are life²⁴¹⁶ unto those that find⁴⁶⁷² them, and health⁴⁸³² to all³⁶⁰⁵ their flesh.¹³²⁰

23  Keep⁵³⁴¹ thy heart³⁸²⁰ with all^{4480 3605} diligence;⁴⁹²⁹ for³⁵⁸⁸ out of⁴⁴⁸⁰ it are the issues⁸⁴⁴⁴ of life.²⁴¹⁶

24  Put away⁵⁴⁹³ from⁴⁴⁸⁰ thee a froward⁶¹⁴³ mouth,⁶³¹⁰ and perverse³⁸⁹¹ lips⁸¹⁹³ put far⁷³⁶⁸ from⁴⁴⁸⁰ thee.

25  Let thine eyes⁵⁸⁶⁹ look⁵⁰²⁷ right on,⁵²²⁷ and let thine eyelids⁶⁰⁷⁹ look straight³⁴⁷⁴ before⁵⁰⁴⁸ thee.

26  Ponder⁶⁴²⁴ the path⁴⁵⁷⁰ of thy feet,⁷²⁷² and let all³⁶⁰⁵ thy ways¹⁸⁷⁰ be established.³⁵⁵⁹

27  Turn⁵¹⁸⁶ not⁴⁰⁸ to the right hand³²²⁵ nor to the left:⁸⁰⁴⁰ remove⁵⁴⁹³ thy foot⁷²⁷² from evil.^{4480 7451}

Sep

1 ἀκούσατε παῖδες παιδείαν πατρὸς καὶ προσέχετε γνῶναι ἔννοιαν

2 δῶρον γὰρ ἀγαθὸν δωροῦμαι ὑμῖν τὸν ἐμὸν νόμον μὴ ἐγκαταλίπητε

3 υἱὸς γὰρ ἐγενόμην κἀγὼ πατρὶ ὑπήκοος καὶ ἀγαπώμενος ἐν προσώπῳ μητρός

4 οἳ ἔλεγον καὶ ἐδίδασκόν με ἐρειδέτω ὁ ἡμέτερος λόγος εἰς σὴν καρδίαν

5 φύλασσε ἐντολάς μὴ ἐπιλάθῃ μηδὲ παρίδῃς ῥῆσιν ἐμοῦ στόματος

6 μηδὲ ἐγκαταλίπῃς αὐτήν καὶ ἀνθέξεταί σου ἐράσθητι αὐτῆς καὶ τηρήσει σε

8 περιχαράκωσον αὐτήν καὶ ὑψώσει σε τίμησον αὐτήν ἵνα σε περιλάβῃ

9 ἵνα δῷ τῇ σῇ κεφαλῇ στέφανον χαρίτων στεφάνῳ δὲ τρυφῆς ὑπερασπίσῃ σου

10 ἄκουε υἱέ καὶ δέξαι ἐμοὺς λόγους καὶ πληθυνθήσεται ἔτη ζωῆς σου ἵνα σοι γένωνται πολλαὶ ὁδοὶ βίου

11 ὁδοὺς γὰρ σοφίας διδάσκω σε ἐμβιβάζω δέ σε τροχιαῖς ὀρθαῖς

12 ἐὰν γὰρ πορεύῃ οὐ συγκλεισθήσεταί σου τὰ διαβήματα ἐὰν δὲ τρέχῃς οὐ κοπιάσεις

13 ἐπιλαβοῦ ἐμῆς παιδείας μὴ ἀφῇς ἀλλὰ φύλαξον αὐτὴν σεαυτῷ εἰς ζωήν σου

14 ὁδοὺς ἀσεβῶν μὴ ἐπέλθῃς μηδὲ ζηλώσῃς ὁδοὺς παρανόμων

15 ἐν ᾧ ἂν τόπῳ στρατοπεδεύσωσιν μὴ ἐπέλθῃς ἐκεῖ ἔκκλινον δὲ ἀπ᾽ αὐτῶν καὶ παράλλαξον

16 οὐ γὰρ μὴ ὑπνώσωσιν ἐὰν μὴ κακοποιήσωσιν ἀφῄρηται ὁ ὕπνος αὐτῶν καὶ οὐ κοιμῶνται

17 οἵδε γὰρ σιτοῦνται σῖτα ἀσεβείας οἴνῳ δὲ παρανόμῳ μεθύσκονται

18 αἱ δὲ ὁδοὶ τῶν δικαίων ὁμοίως φωτὶ λάμπουσιν προπορεύονται καὶ φωτίζουσιν ἕως κατορθώσῃ ἡ ἡμέρα

19 αἱ δὲ ὁδοὶ τῶν ἀσεβῶν σκοτειναί οὐκ οἴδασιν πῶς προσκόπτουσιν

20 υἱέ ἐμῇ ῥήσει πρόσεχε τοῖς δὲ ἐμοῖς λόγοις παράβαλε σὸν οὖς

21 ὅπως μὴ ἐκλίπωσίν σε αἱ πηγαί σου φύλασσε αὐτὰς ἐν σῇ καρδίᾳ

22 ζωὴ γάρ ἐστιν τοῖς εὑρίσκουσιν αὐτὰς καὶ πάσῃ σαρκὶ ἴασις

23 πάσῃ φυλακῇ τήρει σὴν καρδίαν ἐκ γὰρ τούτων ἔξοδοι ζωῆς

24 περίελε σεαυτοῦ σκολιὸν στόμα καὶ ἄδικα χείλη μακρὰν ἀπὸ σοῦ ἄπωσαι

25 οἱ ὀφθαλμοί σου ὀρθὰ βλεπέτωσαν τὰ δὲ βλέφαρά σου νευέτω δίκαια

26 ὀρθὰς τροχιὰς ποίει σοῖς ποσὶν καὶ τὰς ὁδούς σου κατεύθυνε

27 μὴ ἐκκλίνῃς εἰς τὰ δεξιὰ μηδὲ εἰς τὰ ἀριστερά ἀπόστρεψον δὲ σὸν πόδα ἀπὸ ὁδοῦ κακῆς
ὁδοὺς γὰρ τὰς ἐκ δεξιῶν οἶδεν ὁ θεός διεστραμμέναι δέ εἰσιν αἱ ἐξ ἀριστερῶν
αὐτὸς δὲ ὀρθὰς ποιήσει τὰς τροχιάς σου τὰς δὲ πορείας σου ἐν εἰρήνῃ προάξει

Tan

‎1 ‏שִׁמְע֣וּ בָ֭נִים מ֣וּסַר אָ֑ב וְ֝הַקְשִׁ֗יבוּ לָדַ֥עַת בִּינָֽה׃

‎2 ‏כִּ֤י לֶ֣קַח ט֭וֹב נָתַ֣תִּי לָכֶ֑ם תּֽ֝וֹרָתִ֗י אַֽל־תַּעֲזֹֽבוּ׃

‎3 ‏כִּי־בֵ֭ן הָיִ֣יתִי לְאָבִ֑י רַ֥ךְ וְ֝יָחִ֗יד לִפְנֵ֥י אִמִּֽי׃

‎4 ‏וַיֹּרֵ֗נִי וַיֹּ֥אמֶר לִ֗י יִֽתְמָךְ־דְּבָרַ֥י לִבֶּ֑ךָ שְׁמֹ֖ר מִצְוֹתַ֣י וֶֽחְיֵֽה׃

‎5 ‏קְנֵ֣ה חָ֭כְמָה קְנֵ֣ה בִינָ֑ה אַל־תִּשְׁכַּ֥ח וְאַל־תֵּ֝֗ט מֵֽאִמְרֵי־פִֽי׃

‎6 ‏אַל־תַּעַזְבֶ֥הָ וְתִשְׁמְרֶ֑ךָּ אֱהָבֶ֥הָ וְתִצְּרֶֽךָּ׃

‎7 ‏רֵאשִׁ֣ית חָ֭כְמָה קְנֵ֣ה חָכְמָ֑ה וּבְכָל־קִ֝נְיָנְךָ֗ קְנֵ֣ה בִינָֽה׃

‎8 ‏סַלְסְלֶ֥הָ וּֽתְרוֹמְמֶ֑ךָּ תְּ֝כַבֵּ֗דְךָ כִּ֣י תְחַבְּקֶֽנָּה׃

‎9 ‏תִּתֵּ֣ן לְ֭רֹאשְׁךָ לִוְיַת־חֵ֑ן עֲטֶ֖רֶת תִּפְאֶ֣רֶת תְּמַגְּנֶֽךָּ׃

‎10 ‏שְׁמַ֣ע בְּ֭נִי וְקַ֣ח אֲמָרָ֑י וְיִרְבּ֥וּ לְ֝ךָ֗ שְׁנ֣וֹת חַיִּֽים׃

‎11 ‏בְּדֶ֣רֶךְ חָ֭כְמָה הֹרֵתִ֑יךָ הִ֝דְרַכְתִּ֗יךָ בְּמַעְגְּלֵי־יֹֽשֶׁר׃

‎12 ‏בְּֽ֭לֶכְתְּךָ לֹא־יֵצַ֣ר צַעֲדֶ֑ךָ וְאִם־תָּ֝ר֗וּץ לֹ֣א תִכָּשֵֽׁל׃

‎13 ‏הַחֲזֵ֣ק בַּמּוּסָ֣ר אַל־תֶּ֑רֶף נִ֝צְּרֶ֗הָ כִּי־הִ֥יא חַיֶּֽיךָ׃

‎14 ‏בְּאֹ֣רַח רְ֭שָׁעִים אַל־תָּבֹ֑א וְאַל־תְּ֝אַשֵּׁ֗ר בְּדֶ֣רֶךְ רָעִֽים׃

‎15 ‏פְּרָעֵ֥הוּ אַל־תַּעֲבָר־בּ֑וֹ שְׂטֵ֖ה מֵעָלָ֣יו וַעֲבֽוֹר׃

‎16 ‏כִּ֤י לֹ֣א יִֽ֭שְׁנוּ אִם־לֹ֣א יָרֵ֑עוּ וְֽנִגְזְלָ֥ה שְׁ֝נָתָ֗ם אִם־לֹ֥א יכשולו יַכְשִֽׁילוּ׃

‎17 ‏כִּ֣י לָ֭חֲמוּ לֶ֣חֶם רֶ֑שַׁע וְיֵ֖ין חֲמָסִ֣ים יִשְׁתּֽוּ׃

‎18 ‏וְאֹ֣רַח צַ֭דִּיקִים כְּא֣וֹר נֹ֑גַהּ הוֹלֵ֥ךְ וָ֝א֗וֹר עַד־נְכ֥וֹן הַיּֽוֹם׃

‎19 ‏דֶּ֣רֶךְ רְ֭שָׁעִים כָּֽאֲפֵלָ֑ה לֹ֥א יָ֝דְע֗וּ בַּמֶּ֥ה יִכָּשֵֽׁלוּ׃ פ

‎20 ‏בְּ֭נִי לִדְבָרַ֣י הַקְשִׁ֑יבָה לַ֝אֲמָרַ֗י הַט־אָזְנֶֽךָ׃

‎21 ‏אַל־יַלִּ֥יזוּ מֵעֵינֶ֑יךָ שָׁ֝מְרֵ֗ם בְּת֣וֹךְ לְבָבֶֽךָ׃

‎22 ‏כִּֽי־חַיִּ֣ים הֵ֭ם לְמֹצְאֵיהֶ֑ם וּֽלְכָל־בְּשָׂר֥וֹ מַרְפֵּֽא׃

‎23 ‏מִֽכָּל־מִ֭שְׁמָר נְצֹ֣ר לִבֶּ֑ךָ כִּֽי־מִ֝מֶּ֗נּוּ תּוֹצְא֥וֹת חַיִּֽים׃

‎24 ‏הָסֵ֣ר מִ֭מְּךָ עִקְּשׁ֣וּת פֶּ֑ה וּלְז֥וּת שְׂ֝פָתַ֗יִם הַרְחֵ֥ק מִמֶּֽךָּ׃

‎25 ‏עֵ֭ינֶיךָ לְנֹ֣כַח יַבִּ֑יטוּ וְ֝עַפְעַפֶּ֗יךָ יַיְשִׁ֥רוּ נֶגְדֶּֽךָ׃

‎26 ‏פַּ֭לֵּס³ מַעְגַּ֣ל רַגְלֶ֑ךָ וְֽכָל־דְּרָכֶ֥יךָ יִכֹּֽנוּ׃

‎27 ‏אַֽל־תֵּט־יָמִ֥ין וּשְׂמֹ֑אול הָסֵ֖ר רַגְלְךָ֣ מֵרָֽע׃

Vul

1 [Audite, filii, disciplinam patris,
et attendite ut sciatis prudentiam.

2 Donum bonum tribuam vobis:
legem meam ne derelinquatis.

3 Nam et ego filius fui patris mei,
tenellus et unigenitus coram matre mea.

4 Et docebat me, atque dicebat:
Suscipiat verba mea cor tuum;
custodi præcepta mea, et vives.

5 Posside sapientiam, posside prudentiam:
ne obliviscaris, neque declines a verbis oris mei.

6 Ne dimittas eam, et custodiet te:
dilige eam, et conservabit te.

7 Principium sapientiæ: posside sapientiam,
et in omni possessione tua acquire prudentiam.

8 Arripe illam, et exaltabit te;
glorificaberis ab ea cum eam fueris amplexatus.

9 Dabit capiti tuo augmenta gratiarum,
et corona inclyta proteget te.]

10 [Audi, fili mi, et suscipe verba mea,
ut multiplicentur tibi anni vitæ.

11 Viam sapientiæ monstrabo tibi;
ducam te per semitas æquitatis:

12 quas cum ingressus fueris, non arctabuntur gressus tui,
et currens non habebis offendiculum.

13 Tene disciplinam, ne dimittas eam;
custodi illam, quia ipsa est vita tua.

14 Ne delecteris in semitis impiorum,
nec tibi placeat malorum via.

15 Fuge ab ea, nec transeas per illam;
declina, et desere eam.

16 Non enim dormiunt nisi malefecerint,
et rapitur somnus ab eis nisi supplantaverint.

17 Comedunt panem impietatis,
et vinum iniquitatis bibunt.

18 Justorum autem semita quasi lux splendens procedit,
et crescit usque ad perfectam diem.

19 Via impiorum tenebrosa;
nesciunt ubi corruant.

20 Fili mi, ausculta sermones meos,
et ad eloquia mea inclina aurem tuam.

21 Ne recedant ab oculis tuis:
custodi ea in medio cordis tui:

22 vita enim sunt invenientibus ea,
et universæ carni sanitas.

23 Omni custodia serva cor tuum,
quia ex ipso vita procedit.

24 Remove a te os pravum,
et detrahentia labia sint procul a te.

25 Oculi tui recta videant,
et palpebræ tuæ præcedant gressus tuos.

26 Dirige semitam pedibus tuis,
et omnes viæ tuæ stabilientur.

27 Ne declines ad dexteram neque ad sinistram;
averte pedem tuum a malo:
vias enim quæ a dextris sunt novit Dominus:
perversæ vero sunt quæ a sinistris sunt.
Ipse autem rectos faciet cursus tuos,
itinera autem tua in pace producet.]